گوشت و پیاز تفت میخورد، سس گوجه آرام میجوشد و کنارش یک بشامل ساده درست میشود. لایهبهلایه با ورقهٔ لازانیا و پنیر در ظرف چیده و به فر میرود تا رویش طلایی و حبابدار شود. نتیجهاش یک لازانیای خانگی گرم و کشدار است که برای شام خانواده کافی است
قیمت یک پرس لازانیا در بیشتر رستورانها این روزها آنقدر بالا رفته که خیلیها این غذا را فقط توی منو نگاه میکنند و رد میشوند، آن هم برای غذایی که ته ماجرایش چند لایه خمیر، کمی سس گوجه و پنیر است. خبر خوب اینجاست که طرز تهیه لازانیا در خانه نهتنها گران نیست، بلکه با گوشت چرخکردهٔ معمولی، پنیر پیتزای همیشگی آشپزخانه و یک بستهٔ ورقهٔ لازانیا، از یک وعدهٔ فستفودی خانواده هم ارزانتر تمام میشود.
مشکل اصلی معمولاً وقت است، نه پول. اسم لازانیا در ذهن خیلیها با ساعتها ایستادن پای گاز گره خورده، در حالیکه واقعیتش این است که کارش سه مرحلهٔ سادهٔ موازی است: یک سس گوشت که خودش آرام میجوشد، یک سس بشامل دهدقیقهای، و چیدن لایهها که از چیدن یک ساندویچ بزرگ سختتر نیست. اگر فر ندارید یا فرتان جواب نمیدهد هم جای نگرانی نیست، در ادامه یک نسخهٔ کامل برای پخت توی قابلمه هم آمده که همان نتیجه را میدهد.
این دستور را طوری نوشتهایم که همین امشب امتحانش کنید و جواب بگیرید: اندازههای دقیق، زمانهای واقعی و چند نکته برای اینکه سس بشاملتان گلوله نشود یا لازانیا موقع برش از هم نپاشد. نسخهٔ بدون فر و چند جایگزین ایرانی برای مواد سختیاب هم توی بخش نکتهها آمده.
مواد لازم
- ورقه لازانیا: ۳۰۰ گرم (یک بستهٔ متوسط، پیشپز یا معمولی)
- گوشت چرخکردهٔ گوساله یا مخلوط گوساله و گوسفند: ۴۰۰ گرم
- پیاز متوسط: ۱ عدد (رنده یا خلالیریز)
- سیر: ۳ حبه (لهشده)
- رب گوجهفرنگی: ۲ قاشق غذاخوری
- گوجهفرنگی لهشده یا آبگوجهٔ کنسروی: ۳ پیمانه (حدود ۶۰۰ گرم)
- پنیر پیتزا رندهشده: ۳۰۰ گرم (موزارلا یا ترکیبی)
- کره: ۳ قاشق غذاخوری (برای سس بشامل)
- آرد سفید: ۳ قاشق غذاخوری (برای سس بشامل)
- شیر ولرم: ۵۰۰ میلیلیتر (برای سس بشامل)
- روغن مایع: ۲ قاشق غذاخوری (برای تفتدادن پیاز و گوشت)
- نمک: ۱ قاشق چایخوری (یا به ذائقه)
- فلفل سیاه: نصف قاشق چایخوری
- آویشن خشک: ۱ قاشق چایخوری
طرز تهیه
- آمادهکردن پیاز و سیر
فر را از همین الان روی ۱۸۰ درجهٔ سانتیگراد روشن کنید تا داغ شود. روغن را در قابلمهای گود روی حرارت متوسط داغ کنید، پیاز رندهشده را بریزید و هم بزنید تا نرم و کمی طلایی شود، بعد سیر لهشده را اضافه کنید و ۳۰ ثانیه تفت دهید.
- تفتدادن گوشت
گوشت چرخکرده را داخل قابلمه بریزید و با پشت قاشق خرد کنید تا هیچ گلولهای نماند؛ هم بزنید تا رنگش کاملاً عوض شود و آبش کشیده شود، این حدود ۸ دقیقه طول میکشد.
- جا انداختن سس گوجه
رب گوجه را اضافه کنید و ۲ دقیقه با گوشت تفت دهید تا رنگش تیرهتر شود، بعد گوجهٔ لهشده، نمک، فلفل و کمی آویشن را بریزید، حرارت را کم کنید و بگذارید ۱۵ دقیقه آرام بجوشد تا غلیظ شود.
- درستکردن سس بشامل
همزمان با جوشیدن سس گوشت، در قابلمهای جدا کره را آب کنید، آرد را اضافه کنید و ۱ دقیقه هم بزنید تا بوی خامیاش برود.
- غلیظکردن بشامل
شیر ولرم را کمکم و همزمان با همزدن اضافه کنید تا سس یکدست و بدون گلوله شود، روی حرارت ملایم هم بزنید تا به غلظت خامه برسد و پشت قاشق را بپوشاند، بعد کمی نمک و فلفل بزنید و کنار بگذارید.
- چیدن لایهٔ اول
کف ظرف فر را کمی از سس گوجه بمالید تا ورقهها نچسبند، یک لایه ورقهٔ لازانیا روی آن بچینید، بعد یک لایه از سس گوشت و یک لایهٔ نازک از بشامل روی آن پخش کنید.
- تکرار لایهها
همین ترتیب (ورقه، سس گوشت، بشامل، کمی پنیر رندهشده) را دو تا سه بار دیگر تکرار کنید تا مواد تمام شود؛ لایهٔ آخر باید سس گوشت و بشامل باشد.
- پوشاندن و پخت اول
روی لایهٔ آخر باقیماندهٔ پنیر پیتزا را کامل بریزید، ظرف را با فویل بپوشانید و در فر داغشده به مدت ۲۵ دقیقه بگذارید.
- طلاییکردن روکش
فویل را بردارید و ۱۵ دقیقهٔ دیگر بگذارید تا روی لازانیا طلایی و حبابدار شود، بعد از فر خارج کنید.
نکتههای پخت
- نسخهٔ بدون فر (توی قابلمه): همین لایهها را در قابلمهٔ تهکلفت و درپوشدار بچینید، کف قابلمه را چرب کنید، در را بگذارید و روی حرارت خیلیملایم، ترجیحاً با زیر گاز پخشکن، حدود ۳۰ تا ۳۵ دقیقه بگذارید تا ورقهها نرم و پنیر آب شود؛ هرچند دقیقه یکبار سر بزنید که ته نگیرد.
- جایگزین ادویهٔ ایتالیایی: بهجای اورگانو یا ریحان خشکی که شاید در کابینت نداشته باشید، همان آویشن خشک ایرانی طعم مشابه و آشنایی به سس میدهد.
- جایگزین پارمزان: اگر پنیر پارمزان دمدست نبود، همان پنیر پیتزای رندهشده برای روکش کافی است، فرقش در طعم نهایی خیلی محسوس نیست.
- ترفند طعم عمیقتر: برای طعم ترش و عمیقتر، یک قاشق غذاخوری آبغوره یا آبانگور ترش به سس گوجه اضافه کنید؛ کاملاً اختیاری است.
- برای بشامل بدون گلوله: شیر را حتماً ولرم و کمکم اضافه کنید، نه یکجا و سرد؛ اگر هم گلوله زد، با همزن دستی چند ثانیه بزنید تا صاف شود.
- اگر ورقهٔ لازانیای پیشپز پیدا نکردید، همان معمولی را چند دقیقه در آب نمکدار بجوشانید تا نرم شود، بعد مثل قبل لایه بچینید.
ارزش غذایی و نکتهٔ سلامت
- گوشت چرخکرده منبع خوبی از پروتئین است و همراه با لبنیات سس بشامل و پنیر، وعده را سیرکننده و کامل میکند.
- گوجهفرنگی رنگ و طعم ترشوشیرین میدهد و بخشی از سبزیجات وعده را هم تأمین میکند.
- برای نسخهٔ سبکتر میشود نصف گوشت چرخکرده را با قارچ خردشده جایگزین کرد تا حجم غذا کم نشود ولی سبکتر دربیاید.
- یک پرس لازانیا معمولاً بهتنهایی یک وعدهٔ کامل حساب میشود، چون همزمان نشاسته، پروتئین و لبنیات دارد، پس لازم نیست کنارش غذای سنگین دیگری بگذارید.
- اگر دنبال کاهش چربی وعده هستید، شیر بشامل را کمچرب انتخاب کنید و پنیر رویی را کمی کمتر بریزید.
سرو، نگهداری و همراهی
لازانیا را داغداغ از فر بیاورید سر میز و بگذارید هرکس خودش برش بزند؛ کنارش یک سالاد ساده از کاهو، خیار و گوجه با کمی آبلیمو و روغن زیتون تعادل خوبی به وعده میدهد. باقیماندهٔ لازانیا را در ظرف دردار تا ۳ روز در یخچال نگه دارید. برای نگهداری طولانیتر میشود کامل یا پرسپرس در ظرف مناسب فریزر تا ۲ ماه فریز کرد؛ بهتر است یک شب قبل در یخچال آب شود، بعد در فر با حرارت ملایم گرم شود تا خشک نشود. یک تکه نان تازه برای پاککردن باقیماندهٔ سس ته بشقاب هم بد نیست، خیلیها همین را بهترین بخش وعده میدانند.
پرسشهای پرتکرار
لازانیا ساده با این دستور کامل چه فرقی دارد؟
میشود لازانیا بدون فر در قابلمه درست کرد؟
لازانیا با سس بشامل چطور درست میشود و حتماً لازم است؟
لازانیا مرغ چطور تهیه میشود و چه فرقی با نسخهٔ گوشت دارد؟
شفافیت منابع و بازبینی
این مطلب بر پایهٔ منابعِ معتبر و دقیق تهیه شده است.
